‘बसवण्णा’च्या वचनात भारतीय संविधान तत्वे – मंजुनाथ कक्कळमेली

MH13 NEWS Network

१२व्या शतकात रूढी परंपरेने ग्रासलेल्या समाजात क्रांती आणणारे महात्मा बसवेश्वर यांच्या वचन साहित्यात भारतीय संविधानाची तत्वे आहेत,’ असे प्रतिपादन ऍड. मंजुनाथ कक्कळमेली केले.बसव जयंती निमित्त फेसबुक लाईव्ह माध्यमातून ‘महात्मा बसवेश्वर- लोकशाही मूल्ये व भारतीय संविधान,’ ह्या विषयावर ते बोलत होते.

ऍड. कक्कळमेली म्हणाले की,लोकशाही पद्धतीची संकल्पना जगात अगोदर ग्रीस मध्ये मांडली असली तरी जगाला संसदीय पद्धतीची लोकशाही संकल्पना हे जगात सर्वात प्रथम १२व्या शतकात लिंगायत समाजाचे संस्थापक महात्मा बसवेश्वर यांनी अनुभव मंटप स्थापन करून केली आहे.

आजच्या लोकशाही संसदीय पद्धतीत व अनुभव मंटप एकच फरक म्हणजे अनुभव मंटप शरण व शरणी यांची जात धर्म ,स्त्री ,पुरुष असे भेदभाव न करता , निवड ही विद्वत्तेवर सर्वानुमते मंटपचे अध्यक्ष अल्लमप्रभू करायचे.

आज संसदेमध्ये जसे एखादी कायदा वा कायदे मधील सुधारणा आणताना चर्चा होते त्याप्रमाणे १२व्या शतकात अनुभव मंटप मध्ये वचन ला मान्यता देताना चर्चा व्हायची व मान्यता दिली जात असे.
भारतीय संविधान हे मूल्यांवर आधारित आहे. गौतम बुद्ध, महावीर, बसवेश्वर यांनी सांगितलेली मूल्ये चिरंतन आहेत. या मूल्यांचा समावेश भारतीय संविधानाचा सरनामा, मूलभूत हक्क व कर्तव्यात केला आहे. बाराव्या शतकात बसवेश्वरांनी लिंगायत धर्माची स्थापना केली. समाजातील जातीयता, विषमता, लिंगभेद यांना मूठमाती देऊन समतेचे तत्व अंगिकारले. ३५० जातींचा लिंगायत धर्मामध्ये समावेश आहे. १२ व्या शतकात बसवेश्वरांनी सामाजिक समतेचा संदेश देऊन प्रत्यक्षात समाजामध्ये आचरणात आणला.’

भारतीय संविधानातील कलम १४, १५ व १७ ते ५१ मधील तत्वे प्रत्येक व्यक्तीच्या मूलभत हक्कांशी संबंधित आहेत. मूलभूत हक्क व कर्तव्ये १२ शतकात बसवेश्वरांनी आपल्या साहित्यात मांडले आहेत. स्वातंत्र्य, समता, धर्मनिरपेक्षता ही शाश्वत मूल्ये दिसतात. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी बहिष्कृत भारत या वृत्तपत्रातील १२ एप्रिल १९२९ च्या अंकात गौतम बुद्ध, महावीर यांच्यानंतर बसवेश्वरांच्या विचारांचा परामर्श घेतला होता. डॉ. आंबेडकरांनी घटना लिहिताना भारतीय संस्कृतीतील ज्या महान विभूती होत्या त्यांच्या विचारांचा आधार घेतला आहे. बसवेश्वरांच्या साहित्याचा अभ्यास करताना असे लक्षात येते की भा​रतीय संविधान बसवेश्वराच्या वचन साहित्यात दडलेले दिसते.’आजही आपण सामाजात जातीभेद होताना पाहतो,

बसवेश्वर यांनी १२व्या शतकात लोकांमध्ये समाज क्रांती घडवत आंतरजातीय विवाह लावून दिले होते. बसव विचाराची आज ही गरज असून बसव वचन अंगीकारूनच समाज व मानव जातीचे उद्धार होणे शक्य आहे.
या उपक्रमास फेसबुक वरून भरपूर प्रतिसाद मिळाला.

MH13 News

Share
Published by
MH13 News

Recent Posts

घसा कोरडाच ; सोलापुरातील मद्यप्रेमींची निराशा

MH13 NEWS Network कोरोना विषयानुसार प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी सरकारने पाचव्या टप्प्यातील 'अनलॉक वन' ची सुरुवात केली.…

4 hours ago

लॉकडाऊन : जप्त वाहने उद्यापासून ‘अशा’ प्रकारे मिळणार…

MH13 NEWS Network  देशामध्ये कोरोना विषाणूंचा प्रादुर्भाव सुरू झाल्यानंतर आपत्ती व्यवस्थापन कायद्यानुसार दिनांक 23 मार्च…

15 hours ago

Breaking : सोलापुरातील आज 49 रुग्ण झाले बरे तर 43 नवीन बाधित रुग्ण…

MH13 News network आज सायंकाळी जिल्हा प्रशासनाने दिलेल्या माहितीनुसार 160 अहवाल प्राप्त झाले असून त्यापैकी…

16 hours ago

Breaking – अक्कलकोट शहरासह जिल्ह्यात आढळले 6 नविन बाधित; एकूण संख्या 42 तर बरे झाले 5

MH13 NEWS NETWORK आज सोमवारी दुपारी बारा वाजेपर्यंत सोलापूर जिल्ह्याच्या ग्रामीण भागात 'महापालिका क्षेत्र' वगळून…

18 hours ago

जिल्हाधिकारी, आयुक्तांकडून क्वारंटाइन केंद्रांची पाहणी

MH13 NEWS NETWORK         सोलापूर, दि. 1- वालचंद महाविद्यालयाच्या दोन वस्तीगृहात आणि जुळे सोलापूर येथील…

18 hours ago

Breaking ! ‘त्या’ कोरोना बाधित मृत महिलेच्या प्रकरणी यशोधरा हॉस्पिटल विरुद्ध गुन्हा

MH13 NEWS NETWORK सोलापुरातील वैद्यकीय क्षेत्रात खळबळ माजवणारी घटना घडली असून एका कोरोना बाधित महिलेचा…

20 hours ago